CT-kalkscore via de huisarts voorkomt tot de helft van de verwijzingen naar de cardioloog bij laag-risico patiënten met pijn op de borst
Huisartsen kunnen bij patiënten met pijn op de borst en een laag risico op een vernauwing in de kransslagader veilig inschatten of de kans groot of klein is op zo’n vernauwing. Dit kan met een CT-scan, die de hoeveelheid kalk in de kransslagaders weergeeft: de CT-kalkscore. Dit blijkt uit een onderzoek onder 101 huisartsenpraktijken geleid door het UMC Groningen dat de Hartstichting financierde. Gisteren verschenen de resultaten in het wetenschappelijke tijdschrift Heart.
In de groep patiënten waarbij de huisarts een CT-kalkscore aanvroeg was het aantal verwijzingen naar de cardioloog bijna 50% minder. Uit het onderzoek bleek niet dat artsen met deze aanpak minder patiënten vonden met een ernstige vernauwing in de kransslagaders.
Bijna 50% minder verwijzingen naar cardioloog
Aan de studie deden 101 huisartsenpraktijken mee in Gelderland, Groningen, Limburg en Overijssel. De helft van de praktijken gebruikte de CT-kalkscore als eerste test bij laag-risico patiënten met atypische pijn op de borst, de andere helft volgde de gebruikelijke zorg. In de kalkscoregroep werd bijna 43% doorverwezen naar de cardioloog, in de groep met standaardzorg 80%. Ook het aantal vervolgonderzoeken was lager in de kalkscoregroep.
Lage kalkscore stelt gerust
Bij patiënten die eerst een CT-kalkscore kregen, spoorden artsen niet duidelijk minder patiënten met een ernstige vernauwing in de kransslagaders op. Daarnaast nam de kans op een ernstige vernauwing sterk toe naarmate de kalkscore hoger was. Van de patiënten met een zeer hoge kalkscore had ruim één op de vijf (21%) een ernstige vernauwing in de kransslagaders.
De onderzoekers volgden de patiënten gemiddeld anderhalf jaar. In deze periode kregen patiënten met een zeer lage CT-kalkscore geen ernstige hartproblemen. Een deel van hen werd op basis van de inschatting van de huisarts toch naar een cardioloog verwezen. Bij hen werden geen ernstige vernauwingen in de kransslagaders ontdekt.
Patiënten gerichter verwijzen
De onderzoekers benadrukken dat de CT-kalkscore het oordeel van de huisarts niet vervangt, maar ondersteunt. De huisarts blijft de klachten en risicofactoren van de patiënt meewegen bij de beslissing om wel of niet te verwijzen. Een deel van de patiënten met een licht verhoogde kalkscore werd toch verwezen naar de cardioloog. Bij een klein aantal van hen bleek alsnog sprake van een ernstige vernauwing.
Onderzoeksleider prof.dr. Rozemarijn Vliegenthart: “Pijn op de borst wil je nooit onderschatten, maar je wilt patiënten ook niet onnodig belasten met aanvullend onderzoek. Deze resultaten laten zien dat een CT-kalkscore helpt om patiënten gerichter naar de juiste zorgverlener te verwijzen.”
Betere preventie door CT-kalkscore
De onderzoekers keken ook hoe vaak patiënten leefstijladviezen kregen of behandelingen om hart- en vaatziekten te voorkomen. Dat gebeurde in 36% van de gevallen in de kalkscoregroep tegenover 17% in de groep met standaard zorg. Dat komt doordat de CT-kalkscore vroegtijdige tekenen van slagaderverkalking zichtbaar maakt. Hierdoor kunnen mensen met een verhoogd risico tijdig de juiste behandeling of leefstijladviezen krijgen om hart- en vaatziekten te voorkomen.
Groot belang voor de huisartsenzorg
In Nederland zijn er elk jaar naar schatting 1 miljoen huisartsbezoeken vanwege pijn op de borst. Pijn op de borst kan wijzen op een ernstig hartprobleem, maar dat is lang niet altijd het geval. Voor huisartsen is het moeilijk om direct vast te stellen wat de oorzaak is.
De studieresultaten laten zien dat de CT-kalkscore onnodige verwijzingen naar het ziekenhuis kan verminderen. Daardoor kunnen wachttijden afnemen en blijft de cardiologische zorg beter beschikbaar voor patiënten die deze het hardst nodig hebben. De volgende stap is om met huisartsen, cardiologen en radiologen af te stemmen hoe de CT-kalkscore in de praktijk ingevoerd kan worden.
De Hartstichting heeft dit onderzoek in 2017 toegekend binnen het thema “Eerder herkennen” van onze toenmalige onderzoeksagenda. Het doel hiervan was om hart- en vaatziekten eerder te herkennen.
De Volkskrant publiceerde vandaag een nieuwsbericht over het onderzoek. Je kunt het hier lezen.
Interessant voor jou
Het laatste nieuws voor professionals